steenrode heidelibelklein koolwitje op sleedoornheideblauwtjedistelvlinder op kattenstaart
De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellen in Nederland. Helpt u ook mee?

Nieuws

8 januari 2016

Uilen midden in een winternacht


Zwartvlekwinteruil is momenteel de meest waargenomen uil (foto: Kars Veling)
Winter is natuurlijk geen vlindertijd en hoewel we deze winter al vreemde dingen hebben gezien op vlindergebied, zijn waarnemingen nu dun gezaaid. Zeker voor dagvlinders geldt dat er maar enkele worden gezien. Nachtvlinders zijn regelmatiger te vinden. Dan moet je wel gericht op zoek bij licht of bij zoetigheid dat ze als voedsel gebruiken. Als je stroopt kun je nu vooral drie uilen verwachten.

Zwartvlekwinteruil
Zwartvlekwinteruil (Conistra rubiginosa) is nu, begin januari, de meest voorkomende nachtvlinder. Al vanaf begin november vliegt deze soort en op niet al te koude nachten zijn ze de hele winter door actief. Het is een soort die de laatste tien tot vijftien jaar aan een duidelijke opmars bezig is. Eind jaren negentig van de vorige eeuw was de soort zeldzaam en alleen in Zuid-Nederland te vinden, inmiddels is hij wijd verbreid. Hij is niet moeilijk te herkennen. De voorvleugel van deze uil heeft een gelijkmatige grijsachtig bruine grondkleur. Kenmerkend zijn de gedeeltelijk zwart gevulde vlekken. Het zwarte deel in de niervlek wordt doorsneden door de licht gekleurde aders en lijkt daardoor enigszins op een pootafdruk. De rups eet in mei en juni van diverse loofbomen en struiken, waaronder sleedoorn, sering, appel en roos; oudere rupsen eten ook van diverse kruidachtige planten.


Kaartjes en vliegtijden van zwartvlekwinteruil, bosbesuil en wachtervlinder (bron: www.vlindernet.nl)

Bosbesuil is variabel, maar soms prachtig oranjebruin gekleurd (foto: Kars Veling)
Bosbesuil
Ook de bosbesuil (Conistra vaccinii) wordt nu wel gemeld, maar deze is midwinter minder actief dan zwartvlekwinteruil. Na de piek in november komt deze soort vooral in februari en maart weer volop tevoorschijn. Het is een zeer algemene soort die verspreid over het hele land voorkomt, maar vooral op de zandgronden. Kleur en tekening zijn zeer variabel; de vlinder kan een effen maar ook een sterk gemarmerd uiterlijk hebben. De vleugel heeft een lichte of donkere oranjebruine kleur of een combinatie van beide; de grondkleur kan ook diep kastanjebruin zijn. Je vindt hem in loofbossen en struwelen, maar ook in tuinen. De rupsen zijn van april tot juli aanwezig en eten ook van diverse loofbomen en struiken; vanaf het derde stadium eten de rupsen ook van kruidachtige planten, waaronder zuring.
 
Wachtervlinder heeft altijd twee satelietvlekjes naast de niervlek. Die kunnen geel, oranje, bruin of zoals in het inzetje wit zijn (foto: kars Veling)
Wachtervlinder
De wachtervlinder (Eupsilia transversa) is goed te herkennen aan de kleine niervlek op de voorvleugel met aan weerszijden daarvan een klein ‘satellietvlekje’. De kleur van de niervlek varieert van wit tot roomgeel, oranje of oranjebruin. Soms verschillen de vlekjes in kleur van de niervlek of onderling; er zijn ook vlinders waarbij de vlekjes op de op ene vleugel oranje zijn en op de andere vleugel wit. Hoewel de vlekjes soms moeilijk zijn te onderscheiden, zijn ze vrijwel nooit afwezig. Het is een zeer algemene soort, die verspreid over het hele land voorkomt in loofbossen, struwelen, parken en tuinen. De vlinders komen zowel op licht als op smeer af; ze bezoeken diverse soorten bessen en bloemen van klimop.
 
Kijk voor meer nieuws in het nieuwsarchief »

Ook op de hoogte blijven van het nieuws van De Vlinderstichting?
Word dan lid van de nieuwsbrief!


Of abonneer je op onze RSS-feed.


| |
De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellenOp Vlindernet vind je alles over vlindersOp Libellennet vind je alles over libellen