steenrode heidelibelklein koolwitje op sleedoornheideblauwtjedistelvlinder op kattenstaart
De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellen in Nederland. Helpt u ook mee?

Nieuws

9 november 2012

Vleugelloze vlinders in de winter


Vrouwtje van kleine wintervlinder (foto: Kars Veling)
Het lijkt niet te rijmen met het beeld dat we hebben van vlinders. Vlinders zijn zomerdieren en het meest opvallend zijn de prachtig gekleurde vleugels. Toch zijn er vanaf half november vlinders actief waarvan de vrouwtjes geen vleugels hebben: wintervlinders.
 


Wintervlinders worden al weer gezien, maar de komende weken zullen ze zeker nog meer gaan vliegen. Ze zijn ook in uw eigen omgeving, soms letterlijk om de hoek, tegen te komen, want ze zijn zeker niet zeldzaam. Deze nachtvlinders komen vooral tevoorschijn als het even koud is geweest. Begin en het einde van de vliegtijd van de wintervlinders hangt af van de weersomstandigheden. Ze beginnen vaak pas goed te vliegen na de eerste nachtvorst en tijdens zachte winters vliegen de vlinders soms nog tot half januari door. Er zijn twee algemene soorten, de kleine en de grote wintervlinder en beide worden al gemeld op waarneming.nl en telmee. De meeste kans hebt u op de hogere zandgronden. Ze komen af op licht en zijn vaak op verlichte vensters aan te treffen. Een vlindertje dat de komende tijd bij de lamp bij uw voordeur zit is hoogstwaarschijnlijk een kleine wintervlinder en de tientallen witte fladderaars in de koplampen van de auto ook! 


Verspreidingskaartje en mannetje van kleine (links) en grote (rechts) wintervlinder (foto's: Meint Mulder & Kars Veling, kaartjes: Vlindernet)

Ook het vrouwtje van grote wintervlinder kan niet vliegen (foto: Tonnie de Kogel - Stuivenberg)
Mannetjes van de wintervlinders hebben vleugels; de vrouwtjes niet. Deze kunnen dus ook niet vliegen, maar kruipen tegen boomstammen omhoog in de hoop door een mannetje te worden ontdekt. Tijdens de paring worden de vrouwtjes soms door de mannetjes meegedragen in de vlucht. Na de paring zet het vrouwtje haar eitjes af. Zij doet dit vooral in spleten van de bast en op takjes, maar soms ook op allerlei onnatuurlijke ondergronden als muren en schuttingen. In het voorjaar komen daar de rupsjes uit. De rupsen kunnen na uitkomen makkelijk een week zonder eten en laten zich verspreiden door de wind. Vervolgens beginnen ze te eten aan het jonge uitlopende blad. De rupsen zijn belangrijk voedsel voor veel vogels, vooral mezen. Ze kunnen in ‘goede’ jaren bomen helemaal kaal vreten en vooral eiken zijn geliefd. De wetenschappelijke naam van de grote wintervlinder geeft dit al goed weer, want defoliaria staat voor ontbladeren. Het lijkt tot nu toe een slecht nachtvlinderjaar te zijn en we zijn benieuwd of de wintervlinders wel goed vliegen. We willen iedereen vragen hun waarnemingen door te geven via waarneming.nl of telmee.
 
Kijk voor meer nieuws in het nieuwsarchief »

Ook op de hoogte blijven van het nieuws van De Vlinderstichting?
Word dan lid van de nieuwsbrief!


Of abonneer je op onze RSS-feed.


| |
De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellenOp Vlindernet vind je alles over vlindersOp Libellennet vind je alles over libellen