steenrode heidelibelklein koolwitje op sleedoornheideblauwtjedistelvlinder op kattenstaart
De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellen in Nederland. Helpt u ook mee?

Nieuws

28 februari 2012

Winterjuffer wordt weer actief


Bruine winterjuffer. Foto: Kim Huskens
Tijdens zonnige dagen kunnen de winterjuffers alweer vliegend worden waargenomen. Je moet ze nu zoeken op beschutte plekken. Plekken waar ze de winter hebben doorgebracht en door de warmte van de zon kunnen ‘ontwaken’.

De laatste jaren zijn de winters gemiddeld genomen zacht en wordt het in het voorjaar steeds eerder warm. Hierdoor worden de winterjuffers, die als libel overwinteren, in de meeste jaren in maart weer actief. Ook dit jaar lijkt het voorjaar alweer voor de deur te staan, waardoor het nu warm genoeg is om vliegende winterjuffers waar te kunnen nemen.
Belangrijk is dat de zon schijnt, want de temperatuur is nu nog te laag om te kunnen vliegen. Als de zon schijnt wordt de warmte opgevangen door de vleugels en doorgegeven aan de spieren in het lijfje. Hierdoor kunnen de juffers hun spieren laten trillen, waardoor warmte vrijkomt om het lijfje extra op te warmen en daarmee te kunnen vliegen.
Bij gunstige omstandigheden kun je de winterjuffers waarnemen op plekken waar ze zich in de winter hebben opgehouden. Deze plekken liggen beschut in heidevelden en halfopen bossen. Daar zullen ze rusten of jagen op kleine insecten als muggen die ook door de warmte van de zon weer rondvliegen. Rustend vind je de winterjuffers op lichte oppervlakten die snel opwarmen, zoals boomstammetjes of dorre plantenstengels, waar ze in de lengterichting op zitten. Op deze manier kun je ze niet makkelijk waarnemen, maar wanneer je door de vegetatie loopt zal je al vrij snel een ‘vliegend strootje’ zien.
Als de winterjuffers op voldoende kracht zijn gekomen, vliegen ze eind maart, begin april naar de wateren om zich voort te planten.

Boven: bruine winterjuffer. Beneden: noordse winterjuffer.
Er zijn twee soorten winterjuffers in Nederland te vinden; de bruine winterjuffer en de noordse winterjuffer.
De winterjuffers zijn lichtbruin en hebben een donkere bronskleurige tekening boven op het achterhoofd, borststuk en achterlijf. Op het achterlijf is deze donkere tekening op de segmenten ingesnoerd net als bij de watersnuffel.
Beide winterjuffers lijken veel op elkaar maar verschillen van elkaar door de aan- of afwezigheid van een uitstulping aan de donkere strepen op het borststuk. Waar de noordse winterjuffer een uitstulping heeft, heeft de bruine winterjuffer dit niet (zie foto’s hiernaast).
De bruine winterjuffer is vrij algemeen in Nederland en komt voor in wateren met een goed ontwikkelde verlandingsvegetatie. De noordse winterjuffer daarentegen is zeldzaam en komt voor in de laagveenmoerassen in noordoost Nederland in wateren met lisdodde en riet.
 
Kijk voor meer nieuws in het nieuwsarchief »

Ook op de hoogte blijven van het nieuws van De Vlinderstichting?
Word dan lid van de nieuwsbrief!


Of abonneer je op onze RSS-feed.


| |
De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellenOp Vlindernet vind je alles over vlindersOp Libellennet vind je alles over libellen