Vliegtijd & gedrag
Begin mei-eind juli in één generatie. De vlinders worden overdag soms rustend op eikenstammen gevonden. De mannetjes komen op licht, de vrouwtjes zelden.
Verspreiding in Nederland
Trends
De grafiek toont de populatietrend van de soort op basis van tellingen binnen het NEM‑meetnet Nachtvlinders. Wanneer de grafiek leeg is, betekent dit dat de soort in de afgelopen drie jaar op te weinig meetpunten is waargenomen om een betrouwbare trend te kunnen berekenen. Komt de soort bij jou in de buurt voor en wil je tijdens de vliegtijd eens per twee weken met een lichtval tellen en de gegevens invoeren op meetnet.vlinderstichting.nl? Stuur dan een e‑mail naar meetnet@vlinderstichting.nl om je aan te melden als teller.
Levenscyclus
Rups: juni-september. De rupsen worden zelden gezien, ook niet bij het kloppen van takken, wat er op wijst dat de rupsen waarschijnlijk hoog in de boomkronen leven. De soort overwintert als pop in een cocon in de grond onder de waardplant.
Herkenning
Kenmerken vlinder
Voorvleugellengte: 17-20 mm. Een overwegend grijsachtige tandvlinder die nogal variabel is van kleur. Door de vaak onduidelijke overgangen tussen de verschillende kleuren grijs is de voorvleugel weinig contrastrijk. De buitenste zone van de middenband en de zoom zijn vaak witachtig van kleur. Af en toe wordt een extra donkere vorm waargenomen. De achtervleugel is grijs met een witte dwarslijn.
Gelijkende soorten vlinder
De zuidelijke tandvlinder (D. velitaris) heeft een opvallend zandkleurig wortelveld. De witlijntandvlinder (D. querna) heeft een witte achtervleugel en vliegt meestal later. De maantandvlinder (D. ruficornis) heeft een duidelijke zwarte kommavlek in de lichte middenband en duidelijke zwarte dwarslijnen.
Foto's
Ei-afzet
Rups
Vlinder
Verspreiding
Zeldzaamheid
Vrij algemeen. Komt lokaal voor op de zandgronden in het binnenland. RL: bedreigd.
België
Zeer zeldzaam in Vlaanderen, sterk achteruitgegaan. Recent slechts op enkele Limburgse locaties gezien. In Wallonië vrij zeldzaam en wijdverbreid. De soort staat als Ernstig Bedreigd op de Rode Lijst van Vlaanderen (Veraghtert et al. 2023).
Mondiaal
Van het Iberisch schiereiland via West- en Midden-Europa, inclusief de Britse eilanden, via de gematigde zone tot Rusland (Wolgagebied). In het zuiden via het Middellandse Zeegebied inclusief Italië en de Balkan tot de Zwarte Zee en de Kaukasus. In het noorden tot Zuid-Scandinavië.
 2, Guust de Vries.webp "11370004 wintereik (Quercus petraea) 2, Guust de Vries.JPG")
.webp "beukentandvlinder, 27.6.17 (16).JPG")
