Viervlakvlinder

Lithosia quadra

Vliegtijd & gedrag

Begin juni-half september in één generatie. De vlinders komen zowel op licht als op smeer en bezoeken bloemen.

Viervlakvlinder

Verspreiding in Nederland

Viervlakvlinder

Trends

De grafiek toont de populatietrend van de soort op basis van tellingen binnen het NEM‑meetnet Nachtvlinders. Wanneer de grafiek leeg is, betekent dit dat de soort in de afgelopen drie jaar op te weinig meetpunten is waargenomen om een betrouwbare trend te kunnen berekenen. Komt de soort bij jou in de buurt voor en wil je tijdens de vliegtijd eens per twee weken met een lichtval tellen en de gegevens invoeren op meetnet.vlinderstichting.nl? Stuur dan een e‑mail naar meetnet@vlinderstichting.nl om je aan te melden als teller.

Levenscyclus

Rups: september-juni. De soort overwintert als jonge rups en verpopt zich in een losse cocon in een spleet.

Herkenning

Kenmerken vlinder

Voorvleugellengte: 18-22 mm. De grootste soort binnen de 'kleine beertjes'. Het vrouwtje heeft op de gele voorvleugel twee grote blauwzwarte stippen. Het mannetje heeft een zachtgrijze voorvleugel met een opvallend geel wortelveld en een blauwzwarte streep aan de basis van de voorrand. Ook de poten zijn volledig zwart met blauwachtige schijn.

Foto's

Verspreiding

Zeldzaamheid

Zeldzaam. Een trekvlinder die zich soms enige jaren kan handhaven. De meeste waarnemingen komen uit de zuidelijke helft van het land. Het aantal waarnemingen per jaar varieert sterk.

België

Zeldzaam. Een trekvlinder die in wisselende aantallen gezien wordt en zich soms (tijdelijk) lokaal vestigt ; in sommige jaren vrij algemeen. De soort staat op de Rode Lijst van Vlaanderen als Momenteel niet in Gevaar (Veraghtert et al. 2023).

Mondiaal

Van het Iberisch schiereiland via West-Europa, inclusief de Britse eilanden, naar het oosten via de gematigde zone tot Oost-Azië. In het zuiden via het noordelijk deel van het Middellandse Zeegebied (inclusief Italië, Corsica en Sardinië) tot Klein-Azië en de Kaspische Zee (Noord-Iran). Naar het noorden tot in Zuid-Scandinavië.

Habitat

Oude loofbossen.

Loofbossen

Waardplanten

(Korst)mossen en algen op bomen, vooral op de eik.

Bladmos

Gewoon korstmos

Sint-Janskruid

Benaming

  • Engelse naam Four-spotted Footman
  • Duitse naam Vierpunkt-Flechtenbärchen
  • Franse naam la Lithosie quadrille
  • Synoniemen Oeonistis quadra
    Gnophria quadra

Meer over de naam

Toelichting Nederlandse naam
De viervlakvlinder heeft vier donkere vlekken op de voorvleugels van het vrouwtje. Vier is ook opgenomen in de Franse, de Duitse en de Engelse naam.Zie ook de ’toelichting wetenschappelijke naam’. Meer over Nederlandse namen Meer over Nederlandse namen

Toelichting wetenschappelijke naam
Lithosia: lithos is een steen. Dit slaat op het voedsel van de rupsen namelijk korstmossen die op stenen groeien. Deze genusnaam was bedoeld om alle mosbeertjes te omvatten dus wat nu de subfamilie Lithosiinae omvat.quadra: quadra is een vierkant. Naar de stippen op de voorvleugels van het vrouwtje; bij een opgezet exemplaar vormen ze bijna een rechthoek. Wellicht kende Linnaeus het bijbehorende mannetje niet.

Auteursnaam en jaartal
(Linnaeus, 1758)

Geef je waarneming door!

Heb je een bijzondere vlinder of libel gespot? Meld het ons! Jouw waarnemingen zijn waardevol voor het behoud van deze insecten. Samen kunnen we hun populaties in kaart brengen en beschermen. Help mee aan het behoud van deze prachtige dieren en draag bij aan de wetenschap van de biodiversiteit.

Waarneming melden