Zodra het buiten vroeg donker wordt en binnen de lampen aangaan, verschijnen ze weer: nachtvlinders op het raam. We krijgen in deze tijd van het jaar regelmatig berichtjes van mensen die een vlinder op hun verlichte venster zien zitten. Soms blijft die daar urenlang rustig zitten, tot het licht uitgaat.
Verwarring
Het zijn meestal nachtvlinders uit de spannerfamilie. Ze worden niet zozeer door het licht aangetrokken, omdat ze er graag bij willen zijn, maar het licht brengt ze in verwarring. Ze raken hun oriëntatie kwijt. Daardoor blijven ze vaak stil zitten. Halverwege november zijn het vooral de grote en de kleine wintervlinder die je op ramen kunt tegenkomen, maar ook andere nachtvlinders worden gemeld.

Grote wintervlinder: mannetjes met vleugels, vrouwtjes zonder
De grote wintervlinder is al een aantal weken actief en is ook de komende tijd nog te zien. Zodra het begint te schemeren, kun je de mannetjes soms zien vliegen. Vaak zijn het er meerdere tegelijk. Ze vliegen op ongeveer twee meter hoogte tussen steeds dezelfde bomen heen en weer. Vanaf het begin van de avond tot ruim na middernacht komen de mannetjes op licht af. Soms verschijnen ze in flinke aantallen bij een lamp of verlicht raam.
De vrouwtjes zijn een stuk lastiger te vinden. Zij hebben namelijk geen vleugels en kunnen dus niet vliegen. In het donker kun je ze zoeken op boomstammen. Daar kruipen ze omhoog om hun eitjes af te zetten in spleten van de schors en tussen korstmossen. Die eitjes blijven de hele winter zitten. In het voorjaar komen de rupsen tevoorschijn.
Grote wintervlinder
Kleine wintervlinder: soms met honderden tegelijk
De kleine wintervlinder verschijnt later in het najaar. De vliegtijd begint nu en in goede jaren kunnen deze nachtvlinders bijzonder talrijk zijn. Soms worden er tientallen, honderden of zelfs duizenden bij elkaar gezien. Ook de kleine wintervlinder komt op licht af. Je kunt hem daarom regelmatig op verlichte ramen aantreffen. Zie je in de late herfst of aan het begin van de winter nachtvlinders dwarrelen in het licht van je auto- of fietslamp? Vooral in de buurt van bossen en struiken is de kans groot dat het mannetjes van de kleine wintervlinder zijn.
Net als bij de grote wintervlinder hebben de vrouwtjes geen vleugels. Je kunt zowel mannetjes als vrouwtjes op boomstammen tegenkomen. Tijdens de piek van de vliegtijd wachten soms tientallen mannetjes onderaan een boomstam op een vrouwtje. De kleine wintervlinder overwintert als ei. De vrouwtjes zetten hun eitjes af op een twijg of in een spleet van de bast, vaak vlak bij een bladknop.

Kijk dus ook eens naar je raam!
Een nachtvlinder op het raam is in deze tijd van het jaar dus helemaal niet zo vreemd. Kijk eens goed: misschien zit er wel een grote of kleine wintervlinder. Wie weet zie je buiten, bij een boomstam of in het licht van een fietslamp, nog veel meer van deze wintervlinders.
Meer over vlinders in de winter