Gevoelig

Roomvlek

Arctia villica

Vliegtijd & gedrag

Mei-begin augustus in één generatie. Overdag kunnen de vlinders rustend op lage kruidenvegetatie of lopend op kale grond worden waargenomen. Ze zijn ´s nachts actief en komen op licht.

Roomvlek

Verspreiding in Nederland

Roomvlek

Trends

De grafiek toont de populatietrend van de soort op basis van tellingen binnen het NEM‑meetnet Nachtvlinders. Wanneer de grafiek leeg is, betekent dit dat de soort in de afgelopen drie jaar op te weinig meetpunten is waargenomen om een betrouwbare trend te kunnen berekenen. Komt de soort bij jou in de buurt voor en wil je tijdens de vliegtijd eens per twee weken met een lichtval tellen en de gegevens invoeren op meetnet.vlinderstichting.nl? Stuur dan een e‑mail naar meetnet@vlinderstichting.nl om je aan te melden als teller.

Levenscyclus

Rups: augustus-mei. De soort overwintert als rups; op milde winterdagen komt de rups tevoorschijn om te foerageren. In het voorjaar is de rups soms zonnend aan te treffen; in april verpopt hij zich in een losse cocon in de strooisellaag.

Herkenning

Kenmerken vlinder

Voorvleugellengte: 25-32 mm. De voorvleugel van deze beervlinder is zwart met een variabel patroon van roomkleurige vlekken; de achtervleugel is geel. Het brede zwart behaarde borststuk heeft roomkleurige schoudervlekken. De kleur van het achterlijf verloopt van geel tot helder rood aan het uiteinde.

Kenmerken rups

Tot 50 mm; lichaam zwart, bekleed met bruinachtige haarborstels, die op verheven wratten staan ingeplant; spiracula wit; poten purperachtig rood; kop roodachtig bruin.

Gelijkende soorten vlinder

De bonte beer (Callimorpha dominula) heeft heel soms een gele achtervleugel, maar mist altijd de crèmekleurige vlek bij de wortel van de voorvleugel.

Gelijkende soorten rups

Mendicabeer (Diaphora mendica), sneeuwbeer (Spilosoma urticae), gele tijger (Spilosoma lutea), kleine beer (Phragmatobia fuliginosa), witte tijger (Spilosoma lubricipeda) en roodbandbeer (Diacrisia sannio). N.B.: vergelijk behalve de uiterlijke kenmerken ook de tijd van het jaar waarin de rupsen voorkomen, het habitat en de waardplant(en).

Foto's

Verspreiding

Zeldzaamheid

Zeldzaam. Komt lokaal voor langs de westkust van de Zeeuwse en Zuid-Hollandse eilanden. RL: gevoelig.

België

Zeer zeldzaam in Vlaanderen. Een bekende vindplaats aan de kust. In Wallonië verspreid voorkomend in Namen en Luik; zeer zeldzaam in Luxemburg. De soort staat op de Rode Lijst van Vlaanderen als Bijna in Gevaar (Veraghtert et al. 2023).

Mondiaal

Van Noord-Afrika en het Iberisch schiereiland via West- en Zuid-Europa naar het oosten via het gebied van de Zwarte Zee tot Rusland en zuidelijk daarvan tot Voor-Azië.

Habitat

Duinen, schorren, kwelders en slikken.

Duinen

Kwelders/schorren/slikken

Waardplanten

Diverse kruidachtige planten, waaronder weegbree, zuring, brandnetel, dovenetel, vogelmuur, havikskruid, kruiskruid, ballote en paardenbloem. Opvallend is dat de rupsen vóór de overwintering vaak een sterke voorkeur hebben voor paardebloem en zich na de overwintering vooral richten op dovenetel.

Ballote

Brandnetel

Dovenetel

Havikskruid

Kruiskruid

Muur

Paardenbloem

Weegbree

Zuring

Benaming

  • Engelse naam Cream-spot Tiger
  • Duitse naam Schwarzer Bär
  • Franse naam l’Écaille fermière
    l’Écaille villageoise
  • Oud Nederlandse naam roomvlakvlinder
    zwarte beervlinder
  • Synoniemen Chelonia villica

Meer over de naam

Toelichting Nederlandse naam
De vlekken op de zwarte voorvleugels van deze soort zijn niet wit maar roomkleurig. Meer over Nederlandse namen

Toelichting wetenschappelijke naam
Arctia: arktos is een beer, naar de harige rupsen. Mouffet (1634) noemde een harige rups een ‘bear-worm’ en in het Duits is het een ‘Bärenraupe’.villica: villica is een huishoudster in een villa. Deze naam en die van A. caja zijn geheel overeenkomstig de gewoonte van Linnaeus om vrouwelijke namen te geven aan soorten met helder gekleurde achtervleugels.

Auteursnaam en jaartal
(Linnaeus, 1758)

Geef je waarneming door!

Heb je een bijzondere vlinder of libel gespot? Meld het ons! Jouw waarnemingen zijn waardevol voor het behoud van deze insecten. Samen kunnen we hun populaties in kaart brengen en beschermen. Help mee aan het behoud van deze prachtige dieren en draag bij aan de wetenschap van de biodiversiteit.

Waarneming melden