Vliegtijd & gedrag
Eind juni-eind juli in één generatie. De vlinders komen matig op licht.
Verspreiding in Nederland
Trends
De grafiek toont de populatietrend van de soort op basis van tellingen binnen het NEM‑meetnet Nachtvlinders. Wanneer de grafiek leeg is, betekent dit dat de soort in de afgelopen drie jaar op te weinig meetpunten is waargenomen om een betrouwbare trend te kunnen berekenen. Komt de soort bij jou in de buurt voor en wil je tijdens de vliegtijd eens per twee weken met een lichtval tellen en de gegevens invoeren op meetnet.vlinderstichting.nl? Stuur dan een e‑mail naar meetnet@vlinderstichting.nl om je aan te melden als teller.
Levenscyclus
Rups: juli-oktober. De soort overwintert als volgroeide rups in een spinsel op de grond, waarin hij zich pas in het voorjaar verpopt.
Herkenning
Kenmerken vlinder
Voorvleugellengte: 15-16 mm. Een karakteristieke soort met een complexe tekening op de voorvleugel. Opvallend zijn de crèmekleurige aders en de crèmekleurige vlek die dicht bij de vleugelpunt ligt en die overgaat in een getande lijn. De lichtgekleurde, donker begrensde buitenste dwarslijn lijkt vlak voor de voorrand over te gaan in de lichte omranding van de niervlek. Langs de buitenzijde van de buitenste dwarslijn ligt een rozeachtig violette band.
Foto's
Vlinder
Verspreiding
Zeldzaamheid
Zeer zeldzaam, maar de soort lijkt toe te nemen. De laatste jaren wordt de varenuil voornamelijk in Zuid- en midden Limburg waargenomen.
België
Zeer zeldzaam. Verspreide vindplaatsen in Limburg, Vlaams-Brabant en Henegouwen; vroeger ook bekend uit West-Vlaanderen en Luik. De soort staat op de Rode Lijst van Vlaanderen als Bijna in Gevaar (Veraghtert et al. 2023).
Mondiaal
Van Marokko via heel Zuid-Europa tot Turkije (Pontisch gebergte) en Noord-Iran. Naar het noorden tot de Noord- en de Oostzee (Denemarken, waar het areaal fluctueert; hier net als in Groot-Britannië enkelingen die als trekkers dienen te worden beschouwd); van Estland door de gematigde (Aziatische) zone tot China, Korea en Japan, naar het zuiden tot Assam en Pakistan.
