Vliervlinder

Ourapteryx sambucaria

Vliegtijd & gedrag

Eind mei-begin augustus in één generatie; soms een zeer partiële tweede generatie eind september-begin oktober. De vlinders komen meteen na het donker worden geregeld op verlichte vensters en lichtvallen af. Overdag worden ze soms opgejaagd.

Vliervlinder

Verspreiding in Nederland

Vliervlinder

Trends

De grafiek toont de populatietrend van de soort op basis van tellingen binnen het NEM‑meetnet Nachtvlinders. Wanneer de grafiek leeg is, betekent dit dat de soort in de afgelopen drie jaar op te weinig meetpunten is waargenomen om een betrouwbare trend te kunnen berekenen. Komt de soort bij jou in de buurt voor en wil je tijdens de vliegtijd eens per twee weken met een lichtval tellen en de gegevens invoeren op meetnet.vlinderstichting.nl? Stuur dan een e‑mail naar meetnet@vlinderstichting.nl om je aan te melden als teller.

Levenscyclus

Rups: eind augustus-juni. De rups is ´s nachts actief. De soort overwintert als rups in een bastspleet en vormt een losse cocon op de waardplant.

Herkenning

Kenmerken vlinder

Voorvleugellengte: 22-30 mm. Goed herkenbaar aan het opvallende puntige staartje aan de achtervleugel waarop twee donkerbruine stippen liggen. Verse vlinders zijn licht citroengeel, maar in de loop van de tijd worden ze steeds witter. Op de voorvleugel bevinden zich twee donkere dwarslijnen met daartussen een klein streepje en over de achtervleugel loopt één dwarslijn. Er is weinig variatie, maar het vrouwtje is over het algemeen groter.

Kenmerken rups

Tot 50 mm; lang en slank, versmald naar de kop; lichaam varieert in kleur van geelachtig bruin tot roodachtig bruin of olijfgroen met onduidelijke, bleke lengtestrepen op de flanken; kop bruin, rechthoekig en afgeplat.

Foto's

Verspreiding

Zeldzaamheid

Zeer algemeen. Komt verspreid over het hele land voor. RL: niet bedreigd.

België

Vrij algemeen in het hele land. De soort staat op de Rode Lijst van Vlaanderen als Momenteel niet in Gevaar (Veraghtert et al. 2023).

Mondiaal

Van het Iberisch Schiereiland via heel Europa naar de Oeral; in het zuiden het noordelijke Middellandse Zeegebied, de Balkanlanden en de Zwarte Zee, in het oosten tot de Altaj en in het noorden tot Zuid-Scandinavië.

Habitat

Bossen, struwelen, parken en tuinen.

Bossen

Parken

Struwelen

Tuinen

Waardplanten

Diverse struiken, met een voorkeur voor vlier en klimop. Ook meidoorn en sleedoorn.

Klimop

Meidoorn

Sleedoorn

Vlier

Benaming

  • Engelse naam Swallow-tailed Moth
  • Duitse naam Nachtschwalbenschwanz
  • Franse naam la Phalène du sureau
    la Phalène soufrée
  • Synoniemen Urapteryx sambucaria

Meer over de naam

Toelichting Nederlandse naam
Vliervlinder is een naam die al gebruikt wordt door Ter Haar in ‘Onze vlinders’ (begin vorige eeuw).De rups leeft op struiken met een lichte voorkeur voor vlier. Meer over Nederlandse namen Meer over Nederlandse namen

Toelichting wetenschappelijke naam
Ourapteryx: oura is een staart en pteron is vleugel; naar de achterrandsvorm van de achtervleugel.sambucaria: Sambucus is het plantengeslacht vlier hetgeen, ook volgens Linnaeus, een waardplant is.

Auteursnaam en jaartal
(Linnaeus, 1758)

Geef je waarneming door!

Heb je een bijzondere vlinder of libel gespot? Meld het ons! Jouw waarnemingen zijn waardevol voor het behoud van deze insecten. Samen kunnen we hun populaties in kaart brengen en beschermen. Help mee aan het behoud van deze prachtige dieren en draag bij aan de wetenschap van de biodiversiteit.

Waarneming melden