Els

Alnus

Els (Alnus) is een geslacht uit de berkenfamilie (Betulaceae). Het geslacht omvat circa dertig soorten die op het noordelijk halfrond voorkomen. Het zijn vochtminnende loofbomen die bloeien voordat de bladeren verschijnen. In de Benelux komen er twee soorten van nature voor: de zwarte en de grauwe els. De bladeren lijken op die van de hazelaar. Ze vallen groen van de boom en vertonen dus geen herfstkleur.

De soorten zijn eenhuizig en hebben dus zowel mannelijke als vrouwelijke bloeiwijzen. Deze worden katjes genoemd. De mannelijke katjes zijn langwerpig en hangen. De vrouwelijke katjes zijn eivormig tot langwerpig-eivormig en staan min of meer rechtop. Na de bevruchting groeien de vrouwelijke katjes uit tot groene, ribbelige kegeltjes. Deze rijpen in de herfst tot de zogenoemde elzenproppen (kegels zonder zaad), die nog wel een jaar aan de boom kunnen blijven zitten.

(bron: Wikipedia)

Soorten die deze waardplant gebruiken zijn

Ernstig bedreigd

Adusta-uil

Mniotype adusta

Fotograaf: Martin Scheper, Vierhouten, 6 juni 2012

Berkeneenstaart

Drepana falcataria

Fotograaf: Marian Schut

Gevoelig

Berkenglasvlinder

Synanthedon culiciformis

Fotograaf: Bas van de Meulengraaf, Kampina, 13 mei 2012

Bedreigd

Berkenhermelijnvlinder

Furcula bicuspis

Fotograaf: Willem Domhof, Winterswijk, 27 juni 2009

Ernstig bedreigd

Berkentandvlinder

Odontosia carmelita

Fotograaf: Bert Haamberg, Dwingelderveld, 24 april 2020

Gevoelig

Blauwrandspanner

Plemyria rubiginata

Fotograaf: Pieter Simpelaar

Kwetsbaar

Bleke eenstaart

Falcaria lacertinaria

Fotograaf: Huig Bouter, Gortel, 28 maart 2011

Boogsnuituil

Herminia grisealis

Fotograaf: Luc Knijnsberg, duingebied Castricum, 30 mei 2016

Bruine eenstaart

Drepana curvatula

Fotograaf: Jeanette Essink, Ruinerwold, 14 mei 2010

Bruine herfstuil

Sunira circellaris

Fotograaf: L. Kets, Delft, 8 oktober 2013

Donker klaverblaadje

Macaria alternata

Fotograaf: Martien van den Heuvel, Boxmeer, 19 juli 2015

Gevoelig

Dromedaris

Notodonta dromedarius

Fotograaf: Gert Gelmers, Viroin, België, 7 augustus 2008

Verdwenen

Elzenspannertje

Hydrelia sylvata

Fotograaf: Marc Herremans, België, 24 juni 2009

Elzenuil

Acronicta alni

Fotograaf: Hugh Bouter, Leersumseveld, 30 april 2011

Elzenwespvlinder

Synanthedon spheciformis

Fotograaf: Nina de Vries, Bargerveen, 3 juni 2007

Kwetsbaar

Geel spannertje

Hydrelia flammeolaria

Fotograaf: Henk Smit, Lauwersmeer, 3 juli 2008

Kwetsbaar

Geelschouderspanner

Ennomos alniaria

Fotograaf: Ab Baas, Hardenberg, 18 september 2009

Kwetsbaar

Getande spanner

Odontopera bidentata

Fotograaf: Marian Schut, Apeldoorn, 19 mei 2009

Bedreigd

Gevlamde vlinder

Endromis versicolora

Fotograaf: Martin Scheper, Nunspeet, 14 april 2013

Gewone spikkelspanner

Ectropis crepuscularia

Fotograaf: Bob van de Dijk, Enumatil, 23 april 2013

Gevoelig

Groenbandspanner

Hydriomena impluviata

Fotograaf: Ab Baas, Hardenberg, 29 mei 2008

Verdwenen

Grote drietand

Acronicta cuspis

Grote spikkelspanner

Hypomecis roboraria

Fotograaf: Jan Wessels, Sallandse Heuvelrug, 28 juni 2013

Grote voorjaarsspanner

Agriopis marginaria

Fotograaf: Ab H. Baas, Hardenberg-Heemse, 19 februari 2016

Halvemaanvlinder

Selenia tetralunaria

Fotograaf: Jeroen Voogd

Verdwenen

Hoeklijnuil

Mesogona oxalina

Bedreigd

Iepentakvlinder

Ennomos autumnaria

Fotograaf: Hans Kuypers, Dokkum, 21 augustus 2011

Verdwenen

Kleine manteluil

Lithophane furcifera

Fotograaf: Marc Herremans, België, 12 maart 2017

Kwetsbaar

Kleine wortelhoutspanner

Electrophaes corylata

Fotograaf: L. Kets, Prinsenbeek, 24 mei 2015

Kwetsbaar

Leverkleurige spanner

Euchoeca nebulata

Fotograaf: Martin Scheper, rust bijna altijd met vleugels omhoog, Renswoude, 21 mei 2012

Gevoelig

Linde-eenstaart

Sabra harpagula

Fotograaf: Gerrit de Ruiter, Morvan, Frankrijk, 17 mei 2015

Bedreigd

Lindeherculesje

Selenia lunularia

Fotograaf: Luc Knijnsberg, Spanje, 30 juli 2012

Lindepijlstaart

Mimas tiliae

Fotograaf: Jeroen Voogd

Kwetsbaar

Nonvlinder

Lymantria monacha

Fotograaf: Jeroen Voogd

Novemberspanner

Epirrita autumnata

Fotograaf: Ab Baas, alleen met genitaliënonderzoek van andere Eprrita-soosten te onderscheiden, Hardenberg-Heemse, 26 oktober 2016

Kwetsbaar

Oranje o-vlinder

Pyrrhia umbra

Fotograaf: Stieneke Bontsema, Muntendam, 5 juni 2008